Vertier, spanning en literatuur op z'n best op de uitreiking van De Bronzen Uil

De hele namiddag gonsde het in Hoofdbibliotheek De Biekorf van de activiteit. Met hun goodiebags onder de arm toogden de bezoekers naar wat ze in hun programmaboekje hadden aangestipt. En het aanbod was ruim. Een paar debutanten kozen voor een interview, al zat ook daar weer variatie in: de ene keer werd het een gesprek met een geestverwante schrijfster (De dragers), een andere keer luisterden we eerst naar een essay van de interviewer over de thema’s van de auteur (Rouwdouwer). De vader van de schrijfster – de hele avond met zijn felgele pull prominent in beeld – luisterde mee. Heel betekenisvol – lees het boek en je zal begrijpen waarom. Ook andere formats kwamen aan bod: een exclusieve kortfilm (Nachtschade), een luisterervaring (Als de dieren), een voorleessessie met muziek (Oroppa) of een bingowedstrijd (Sprokkelaars).

Tegen de avond streek iedereen neer in de theaterzaal. Daar voelde journaliste Ann De Bie in haar beminnelijke stijl de genomineerden aan de tand over hun schrijverschap. Maar toen ze aan elk van hen de vraag stelde waarom hun boek zou moeten winnen, botste ze telkens op een diplomatisch ‘Ik pas’…

Voor de prijs van de lezersjury werd bekendgemaakt, gaven de afgevaardigden van de vijf deelnemende steden eerst nog een inkijkje in hun taak, die ze als heel intens en bijzonder hadden ervaren. De lezersprijs ging eenstemmig naar Rouwdouwers, en die was goed voor een mooie ets uit de handen van de burgemeester – niet meteen een groot liefhebber van literaire fictie, zo verklapte hij, maar wel een fervent lezer, vooral om zijn reizen voor te bereiden. Tot veler verrassing – niet in het minst van de winnares zelf – kaapte Sprokkelaars van Mira Aluç de prijs van de vakjury weg. Traditiegetrouw wordt het bronzen beeldje doorgegeven door de vorige winnaar, en jawel, Maria Kager tekende present! De cheque van tienduizend euro werd overhandigd door onze huidige Vlaamse minister van Cultuur Caroline Gennez. Haar pleidooi voor de verbindende kracht van cultuur sloot naadloos aan bij het interview aan de start van de middag. Daarin liet Ann De Bie drie experts aan het woord over de rol en relevantie van literatuur en in hoeverre ze onze empathie verhoogt. Schopenhauer zei het al: ‘Lezen is denken met het hoofd van iemand anders.’ Het nodigt uit tot ‘reflectie’ in plaats van de oppervlakkige ‘reflexen’ waartoe de sociale media ons conditioneren. Literatuur werkt verbindend en kan de toenemende polarisatie in onze samenleving tegengaan.

Maar dat ‘diep lezen’ eist concentratie en komt niet vanzelf. Daar zijn initiatieven voor nodig en rolmodellen, die voor die focus durven gaan. Het was dan ook geen toeval dat de hele namiddag door Avansa sessies Samen Lezen werden aangeboden met fragmenten uit de genomineerde romans. Het foldertje van Brugge Leest over Slow Reading-momenten in Korf dat in de goodiebag stak, bleef ook niet onopgemerkt, want inderdaad, ook voor bibliotheken, jongerenwerking en het onderwijs ligt hier een rol weggelegd. Het Willemsfonds, organisator van de prijs, bouwt verder aan het traject dat door vele anderen werd opgezet, en bewaakt – tegen de stroom van de tijdsgeest in, aldus de voorzitster – de vrijheid van schrijven en de garantie op een ruim aanbod.

Debuutprijzen vormen wel eens de start van een heuse schrijverscarrière. Dat geldt ook voor de twee laureaten van ‘Vloed’, de schrijfwedstrijd voor vernieuwende makers. Zij konden op deze dag een stukje van hun werk ten beste geven en waren opgetogen over hun komende verblijf in een schrijversresidentie. Ook de zanger die mocht zorgen voor de muzikale intermezzo’s, eveneens een prille twintiger, kon het publiek charmeren met zijn heel eigen stemgeluid.
Bij het verlaten van de zaal was er, voor wie dat wou, nog even tijd voor een spontaan gesprekje met een van de genomineerden. En als finale afsluiter wachtte de bezoekers een drink aan de bar. Daar konden ze de keuze van de jury fêteren, of stilletjes hun ontgoocheling doorspoelen. Over één ding was eenieder het wél eens: de organisatoren hadden puik werk geleverd.
En de prestigieuze uil, die mag in de toekomst in Brugge blijven landen!

Verslag: Charlotte Hardeman
Foto Mira Aluç: Evy Ottermans
Overige foto's: Marilyne Watteeuw