Wending
Deze debuutroman van Teddy Tops neemt je mee in het bewogen leven van de (naamloze) verteller. Als ze vier jaar is, verliest ze haar ouders in een auto-ongeluk. De verdrinkingsdood van haar ouders traumatiseert de verteller. Zelf wordt ze gered; maar voor haar moeder en vader komt alle hulp te laat.
Zeven minuten duurt het vooraleer je sterft door verdrinking. Tops gebruikt dit ‘feit’ als zeven stapjes in de opbouw van haar roman. Luguber en puur technisch beschrijft ze wat er in het lichaam van de drenkeling gebeurt. Ze ventileert tegelijkertijd haar gedachten en inzichten over leven, over leven doorgeven, over al of niet (graag) gezien worden, over historische gebeurtenissen,… Het overspoelt de lezer.
Naast deze verhaallijn ontwikkelt zich de link naar het wel en wee van de grootmoeders van de verteller. Het leven na de tweede wereldoorlog is voor hen hard en zonder genade. Oma Levi leeft als jong, joods meisje ondergedoken in steeds wisselende huizen. Oma Jo ervaart armoede in het kroostrijke gezin waarin ze geboren is. Allebei hunkeren ze naar een beter leven. Oma Levi droomt van een carrière als danseres; oma Jo werkt als ‘lampenmeisje’ bij Philips en wil vooruit in het leven.
De verteller wil de levensloop van haar grootmoeders begrijpen, ze wil hun levenskeuzes achterhalen, hun generatie doorgronden. Waarom doen ze wat ze doen? Ze reconstrueert en analyseert hun geschiedenis en verlangens, de tijdsgeest waarin ze leven. Veel impressies voor de lezer.
In ‘minuut zeven’ neemt de verteller de regie in eigen handen. Abrupt stopt ze het verhaal van haar grootmoeders. Ze laat hen elkaar ontmoeten en geeft zo hun levens een totaal andere wending. In die nieuwe levensloop gumt ze het leven van haar ouders en van zichzelf uit. Een kantelpunt. Zouden ze gelukkiger geworden zijn? Ook in onze tijd waar ‘alles’ mogelijk lijkt?
De ‘egelskop’ kom je hier en daar in dit verhaal tegen. Voortaan zelfs aan élke waterkant. Zeker weten.
Synopsis
Levi, een joodse vrouw uit Amsterdam, kruipt na de Tweede Wereldoorlog uit de schaduw van haar onderduikadres en gaat op zoek naar een dansschool om in de spotlights te staan. Jo is de jongste van dertien kinderen, geboren in een plaggenhut in Drenthe. Met haar familie vertrekt ze naar Eindhoven om te werken in de Philips-fabriek. Beide vrouwen verruilen in de jaren van de wederopbouw een ondergronds bestaan voor het licht. En beiden zien de voorbestemde toekomst in neonletters voor zich. Wanneer ze de leeftijd hebben om te trouwen en voor het gezin te kiezen, besluit de naamloze verteller, die enkele decennia later opgroeit in een tijd waar de mogelijkheden eindeloos lijken te zijn, de regie op het verhaal over te nemen en de geschiedenis van haar beide grootmoeders te herschrijven. Wat volgt is een omgekeerd vlindereffect.
